Czosnek to jedna z najbardziej pracochłonnych upraw warzywnych. Ręczne łuskanie główek, rozkładanie ząbków w rzędach i zbiór potrafią pochłonąć większość kosztów produkcji. Dlatego opłaca się patrzeć na uprawę czosnku nie jak na pojedynczą maszynę, lecz jak na ciąg technologiczny — a każde jego ogniwo można zmechanizować. Hiszpańska firma Broch zbudowała cały taki ciąg: od przygotowania ząbków po linie posprzętne.
**Krok 1. Przygotowanie ząbków — łuparka i kalibrator.** Sadzimy nie główki, lecz pojedyncze ząbki, więc pierwszym krokiem jest rozbicie główki i posortowanie ząbków według wielkości. Robi to łuparka LIDE: taśma łuszcząca delikatnie rozdziela główkę, szczotki zdejmują skórki i korzenie, a klasyfikator sortuje ząbki na 4–5 kalibrów. Kalibracja nie jest formalnością — sadzarka dozuje równo tylko wtedy, gdy średnica ząbka pasuje do chwytaka. Wg producenta rozdzielenie główek i sortowanie ząbków to „pierwszy krok równej i jednorodnej posadki". Dodatkowo na stole inspekcyjnym odrzuca się ząbki uszkodzone, które byłyby drogą wejścia dla infekcji.
**Krok 2. Sadzenie — mechanicznie albo pneumatycznie.** Broch oferuje dwa systemy. Sadzarka mechaniczna PLMA dozuje ząbki tarczą z 14 łyżeczkowymi chwytakami, które dobiera się pod kaliber materiału; gęstość reguluje się w zakresie 6–15 ząbków na metr prostą zmianą zębatki, a każda sekcja ma własny bunkier nasienny, więc różne kalibry można sadzić jednocześnie. Sadzarka pneumatyczna PLNA łączy pneumatyczną singulację (dysk pobiera pojedynczy ząbek) z mechanicznym rozdziałem — wg producenta to najlepsze połączenie do sadzenia roślin cebulowych, zwłaszcza dużych frakcji, i utrzymuje precyzję przy prędkości roboczej. Głębokość sadzenia reguluje się od kilku milimetrów do 20 cm.
**Krok 3. Zbiór — z nacią albo z odcinaniem naci.** Tu wybór zależy od technologii przechowywania. Kombajn ARAT wyrywa czosnek z całą nacią i wiąże go w pęczki, układane w pokosie — nać zostaje do tradycyjnego dosuszania (cure), a główki są osłonięte zieloną łodygą. Kombajn ARCO idzie inną drogą: zębaty nóż tarczowy odcina nać na zadanej wysokości, a same główki trafiają prętowym transporterem do worka zbiorczego — to rozwiązanie dla zbioru małą załogą, gdy nać nie jest potrzebna do dosuszania.
**Krok 4. Po zbiorze — czyszczenie, kalibrowanie, obieranie.** Zebrany czosnek trafia na linię posprzętną: czyszczenie z gleby i skórek, kalibrowanie główek (mechanicznie na sitach albo elektronicznie, z ważeniem każdej sztuki) i pakowanie. Osobnym ogniwem jest obieraczka czosnku LPL, która obiera ząbki „na sucho" sprężonym powietrzem — bez wody, ze skutecznością sięgającą 98% — zamieniając surowiec także niższych klas w gotowy, obrany produkt.
**A cebula?** Ten sam pneumatyczny system sadzenia sprawdza się poza czosnkiem: sadzarka PLNA sadzi również cebulę, dymkę i mikrobulwy ziemniaka. To istotne dla gospodarstw warzywnych, które chcą jedną maszyną obsłużyć kilka upraw z grupy warzyw.
Mechanizacja całego ciągu — od kalibracji ząbka po obraną główkę — zdejmuje z uprawy czosnku jej największe obciążenie: ręczną pracę. Dobór konkretnych maszyn (liczba rzędów, wydajność, technologia zbioru) zależy od skali plantacji i sposobu przechowywania — pomożemy go ustalić pod Twoje pole.